آیت الله سید علی حسینی میلانی (مد ظله)
جستجو
صفحه اصلی آیت الله سید علی حسینی میلانی (مد ظله)کتب و تألیفات آیت الله سید علی حسینی میلانی (مد ظله)کتاب‌های فارسی آیت الله سید علی حسینی میلانی (مد ظله) جواهر الکلام فی معرفة الإمامة والإمام ـ جلد دوّم

اندازه فونت فهرست پرینت صفحه
دیگر عناوین فصل:
ادلّه امامت امیرالمؤمنین علیه السلام
حديث يكم:
در منابع معتبر حديثى نزد اهل تسنّن، با اسانيد صحيح و متعدد از حضرت رسول اكرم صلى الله عليه وآله نقل شده كه درباره اميرالمؤمنين عليه السلام فرمود:
أنت وليّ كلّ مؤمن بعدي;1
تو پس از من ولىِّ هر مؤمنى.
و يا فرمود:
وهو وليّكم من بعدي;2
او پس از من ولىِّ شماست.
غير از «اولويت در تصرف»، هر معناى ديگرى با «ولى» در اين حديث ناسازگار است، زيرا مثلا «محبّ» و يا «ناصر» بودن اميرالمؤمنين عليه السلام به دوره پس از رسول خدا صلى الله عليه وآله اختصاص ندارد. تنها معنايى كه صرفاً پس از رسول خدا صلى الله عليه وآله براى اميرالمؤمنين عليه السلام محقّق مى شود، اولويت در تصرف است.
اسانيد اين حديث فراوان است و بسيارى از عالمان حديثى اهل سنّت آن را تصحيح كرده اند. ابن عبدالبرّ در استيعاب مى نويسد:
أنّ رسول الله صلى الله عليه وآله قال لعلي بن أبي طالب عليه السلام: أنت وليّ كلّ مؤمن بعدي;3
همانا رسول خدا صلى الله عليه وآله به على بن ابى طالب عليه السلام فرمود: تو پس از من ولىِّ هر مؤمنى هستى.
و درباره سند حديث مى گويد:
قال أبو عمر رحمه الله: هذا إسناد لا مطعن فيه لأحد، لصحته وثقة نقلته;4
و اين اِسنادى است كه به جهت صحت و وثوق نقل آن، هيچ طعنى در آن به احدى وارد نيست.
ابوداوود طيالسى نيز اين حديث را در مسند خود از ابن عباس، از رسول خدا صلى الله عليه وآله نقل مى كند.5 در تهذيب الكمال نيز قسمتى از حديث با همين سند طيالسى نقل شده و درباره سند آن آمده است:
هذا إسناد لا مطعن فيه لأحد، لصحته وثقة نقلته;6
اين اسنادى است كه به جهت صحت و وثوق نقل آن، هيچ طعنى در آن به احدى وارد نيست.
احمد بن حنبل در چند موضع از مسند خود نيز اين حديث را از رسول خدا صلى الله عليه وآله نقل مى كند.7 هم چنين در سنن ترمذى نيز با سند صحيح آمده است.8
نسائى در خصائص اميرالمؤمنين9 و ابويعلى موصلى در مسند خود، با سند صحيح حديث را نقل كرده اند.10
حاكم نيشابورى پس از نقل حديث مى نويسد:
هذا حديث صحيح الإسناد ولم يخرجاه بهذه السياقة;11
اين حديث صحيح الاسناد است و مسلم و بخارى آن را به اين سياق نقل نكرده اند.
و در جاى ديگر مى نويسد:
هذا حديث صحيح على شرط مسلم ولم يخرجاه;12
اين حديث بر مبناى رجالى مسلم صحيح است و بخارى و مسلم آن را نقل نكرده اند.
طبرى نيز در تهذيب الآثار كه نزد اهل تسنّن از كتاب هاى معتبر به شمار مى رود، حديث را تصحيح كرده و به صراحت حكم به صحت آن كرده است.13
ابن عساكر نيز حديث ياد شده را به اسانيد مختلف و در قسمت هاى متعددى از تاريخ مدينة دمشق نقل كرده است.14
ابونعيم اصفهانى نيز از رسول خدا صلى الله عليه وآله نقل مى كند كه درباره اميرالمؤمنين عليه السلام فرمود:
فهو أولى الناس بكم بعدي;15
او پس از من سزاوارترين مردم نسبت به شماست.
وى در كتاب حلية الاولياء نيز به سند صحيح، حديث «وهو ولى كل مؤمن بعدى» را نقل كرده است.16 ابن كثير اين حديث را در البداية والنهاية با اسانيد مختلف آورده است.17
سيوطى و متقى هندى نيز پس از اين كه حديث را به اسانيد مختلف نقل كرده اند، سند آن را تصحيح نموده اند.18
حديث ياد شده در منابع ديگر اهل سنّت نيز نقل شده كه به جهت خوددارى از طولانى شدن بحث، از آوردن آن ها خوددارى مى شود.19


1 . المستدرك على الصحيحين: 3 / 134; مجمع الزوائد: 9 / 120; مسند أبي داوود: 360; خصائص أميرالمؤمنين عليه السّلام (نسائى): 64; المعجم الكبير: 12 / 78; الإستيعاب: 3 / 1091; تاريخ مدينة دمشق: 42 / 199; الوافي بالوفيات: 21 / 178; البداية والنهاية : 7 / 381.
2 . مسند أحمد: 5 / 356; مجمع الزوائد: 9 / 128; فتح الباري: 8 / 53; خصائص أميرالمؤمنين عليه السّلام (نسائى): 99; المعجم الأوسط: 6 / 163; كنز العمّال: 11 / 608 / ش 32942; فيض القدير شرح الجامع الصغير: 4 / 471; تاريخ مدينة دمشق: 42 / 189; مناقب علي بن أبي طالب عليه السّلام وما نزل من القرآن في علي عليه السّلام: 119; تاريخ الإسلام: 3 / 628; البداية والنهاية : 7 / 380; سبل الهدى والرشاد: 11 / 297; تحفة الأحوذي: 10 / 146.
3 . الإستيعاب: 3 / 1092.
4 . همان: 3 / 1093.
5 . مسند أبي داوود: 360.
6 . تهذيب الكمال: 20 / 481.
7 . ر.ك: مسند احمد بن حنبل: 1 / 331، 4 / 438 و 5 / 356.
8 . ر.ك: سنن الترمذي: 12 / 296.
9 . خصائص اميرالمؤمنين على بن ابى طالب عليه السلام: 99. اين كتاب قسمتى از سنن نسائى است كه به صورت مستقل نيز چاپ شده است.
10 . مسند أبي يعلى: 1 / 293.
11 . المستدرك على الصحيحين: 3 / 134.
12 . همان: 3 / 111.
13 . ر.ك: كنز العمّال: 13 / 142 / ح 36444; نفحات الأزهار: 15 / 118.
14 . ر.ك: تاريخ مدينة دمشق: 42 / 100، 189 ـ 191 و 197 ـ 199.
15 . معرفة الصحابه: 3 / 163.
16 . حلية الأولياء: 6 / 294.
17 . البداية والنهاية : 7 / 380 ـ 381.
18 . ر.ك: جامع الأحاديث: 9 / 78، 12 / 476 و 18 / 487; كنز العمّال: 11 / 599، 607 و 608 و 13 / 142.
19 . براى نمونه ر.ك: المعجم الكبير: 12 / 97; مجمع الزوائد: 9 / 157 ـ 159; الإصابة في تمييز الصحابة : 4 / 568; الوافي بالوفيات: 21 / 178; فتح الباري: 8 / 67; فيض القدير شرح الجامع الصغير: 4 / 471 و منابعى ديگر.

Flag Counter
visitors by country counter
flag counter
دهکده وب - قرية الويب - w3village.com